Wachten op Godot – Toneelvereniging de Rijzenspelers

Korte inhoud

Toneelvereniging De Rijzenspelers bestaat zeventig jaar en heeft dat jubileum aangegrepen om een forse uitdaging aan te gaan. Ze spelen Wachten op Godot. Dat is in 2009 uitgeroepen tot het ‘beste toneelstuk aller tijden, wereldwijd’.
Men zegt wel eens: iedereen zou in zijn leven in ieder geval één uitvoering van Wachten op Godot gezien moeten hebben. Een toneelstuk dat zich niet laat begrijpen en dat je misschien dan ook niet moet willen begrijpen. Je kunt het alleen maar ondergaan. Zoals we ook ons eigen leven nooit echt zullen begrijpen en zullen moeten ondergaan. Een toneelcriticus van The New York Times schreef ooit: “Waiting for Godot is all feeling, that is why it is so puzzling and convincing at the same time”. Het is een toneelstuk waarin niets zeker is, dat veel verwarring zaait en dat vooral uit prachtige teksten en beelden bestaat. Raadselachtig en overtuigend tegelijkertijd.
Er wachten twee zwervers, Didi en Gogo, op een kale plek met veel uitzicht, bij een boom.
Ze wachten op iemand die ze Godot noemen en vullen de tijd met ogenschijnlijk bizarre conversaties. Ze weten wél op wie ze wachten, maar ze weten alleen niet wie er komt.
“Het heeft geen zin” is de eerste zin van het stuk, en toch leven ze door. Er komen nog wel anderen langs, ene Pozzo en zijn knecht Lucky. En … oh ja, een jongen … een boodschapper van Godot. Verder gebeurt er ogenschijnlijk niet veel of misschien wel juist van alles.
Ziedaar het verhaal van Wachten op Godot: twee mannen, met een ontroerend hechte band, met tegelijkertijd de wens om uit elkaar te gaan. Is alles het wachten waard of wachten ze alleen maar af?

Wachten op Godot is een moderne klassieker die overal met ontzag behandeld wordt. Een soort sprookje over een ontroerend oude vriendschap tussen twee zwervers; mannen die niets anders hebben dan elkaar. Beckett had voor zijn eerste toneelstuk dan ook oude vaudeville-duo’s in zijn hoofd zoals Laurel en Hardy. Twee mannen die niet zonder elkaar kunnen, met als decor een plateau (“Zijn wij niet op de zogenaamde planken?”) met één kale boom.
Het absurde in Wachten op Godot is dermate absurdistisch dat er veel te lachen valt om bijvoorbeeld de waanzinnige ontmoeting met Pozzo en Lucky en de merkwaardige tweespraken tussen Didi en Gogo. Ze pogen zich continu te entertainen, desnoods zelfs door elkaar te pijnigen; Alles beter dan alleen zijn …
(“We slaan ons er maar mooi doorheen, hè, Didi. Wij tweetjes?”)

De tragikomedie Wachten op Godot – geschreven in 1953 – wordt gezien als één van de hoogtepunten uit de naoorlogse toneelliteratuur en is in alle talen van de wereld al eens opgevoerd. Misschien is het ook wel één van de moeilijkste toneelstukken, maar als één vereniging het kan, dan zijn het deze jubilerende Rijzenspelers.
Het is het summum om ooit als speler gespeeld te (mogen) hebben, als regisseur geregisseerd te (mogen) hebben en hopelijk ook voor het publiek om ooit eens gezien te (mogen) hebben.
De Rijzenspelers hebben het aangedurfd om die wereld van Wachten op Godot in te stappen. Nu u als publiek nog …

Regie:
Ton Offerman

Recensie

Laatste kans op heerlijk stuk – gá!
RECENSIE ● Zó wachten op ‘Godot’? Daar teken ik graag voor!
Wie donderdag vrij heeft, moet beslist naar het toneelstuk Wachten op Godot gaan. En zich er anders vrij voor maken. Toneelvereniging De Rijzenspelers brengt de roemruchte tragikomedie van Samuel Beckett over twee aandoenlijke zwervers die avond in De Oude Veiling in een regie van Ton Offerman en met Peter Maarsen en Remco Brandt in de hoofdrollen.
Wachten op Godot moet je live zien en horen. Onbevooroordeeld, onbevangen, met open mind. Dan ontrolt zich voor je ogen en oren een sprankelend schouwspel. Want dat maken De Rijzenspelers ervan. Zonder meer een knappe prestatie met een van de onbetwiste toppers uit de toneelliteratuur.
Jubileumstuk
Het is op 17 april in De Oude Veiling de laatste voorstelling in een reeks van vier, na drie succesvolle optredens in het Rijsenhoutse Dorpshuis De Reede, de thuisbasis van De Rijzenspelers. Het is tevens hun jubileumtoneelstuk.
De amateurvereniging bestaat 70 jaar. Om dan te kiezen voor een ‘zwaar’ toneelstuk getuigt van lef. Want op een feestvoorstelling breng je immers een klucht of een revue. In elk geval iets ‘leuks’, met een verzekerde gezelligheid. Dat ‘willen de mensen’ nu eenmaal.
Zwaar? Het knappe van deze interpretatie van Becketts klassieker uit 1952 is echter dat het geen serie (onderbroeken)lollige scènes of swingende liedjes is, maar toch heel leuk en tweemaal bijna een uur erg onderhoudend.
Nergens saai
De Aalsmeerse regisseur Offerman kiest terecht voor een authentieke Wachten op Godot, volgens de strenge voorschriften van meester Beckett zelf. Maar waar noodzakelijk maakt hij eigen keuzes. Zo beseft hij dat een stuk uit 1952 – hoe anders was de tijd toen – voor een hedendaags publiek een saaie, ondoorgrondelijke bedoening kan zijn.
Offerman voelt de tijdgeest goed aan en brengt vaart in het stuk. Maar ook het decor, met – hoe spits – hellende planken waarop de spelers bij een boom de hele tijd wachten op Godot, de belichting en de muziek die af en toe klinkt, werken positief.
En niet te vergeten, de vijf toneelspelers, met Peter Maarsen en Remco Brandt letterlijk en figuurlijk in de hoofdrol, halen er alles uit wat in ze zit. Niks ligt er te dik bovenop – waar amateurs nogal eens een handje van hebben. Hun spel is natuurlijk. De beide zwervers, de een intellectueler, de ander naïever, zijn meesterlijk op elkaar ingespeeld en hun timing is bewonderenswaardig. Maar ook de andere drie overtuigen.
Vragen
Waar gaat het stuk trouwens over? Zeker is dat er zich twee zwervers op het podium bevinden die veel met elkaar praten – vaak langs elkaar heen. In een scène voor en na de pauze brengt een potsierlijke man met een dwaze slaaf wat leven in de brouwerij en doet een brave jongen een duit in het zakje met een simpel bericht van Godot.
Maar wie is die Godot? Zou dat misschien God kunnen zijn? De verrassing is dat er na afloop meer vragen zijn dan vooraf. De zwervers zitten ook vol vragen, over het leven en de dingen van alledag. Maar zodra ze een antwoord bedacht hebben, doemt de volgende vraag alweer op. Ja, als hun wachten beloond wordt en Godot komt, dan… Ja, wat dan?
Moet u Wachten op Godot gaan zien? Natuurlijk. Een heerlijke avond is verzekerd. Doen! Er zijn nog kaarten verkrijgbaar.

Link: https://aalsmeervandaag.nl/cultuur/laatste-kans-op-heerlijk-stuk-ga